Hit enter after type your search item
Bilgi Rehber

Ansiklopedik Bilgi

Home / Nedir / Bitcoin Nedir?

Bitcoin Nedir?

/
/
/
151 Views

Bitcoin

Bitcoin; merkezi olmayan organizasyon yapısına sahip, kendi parasını oluşturan ve dağıtımını sağlayan parasal bir sistemdir. Merkez bankasının takdire bağlı karar verme mekanizmasının aksine, Bitcoin sisteminde para oluşturma; gelecekteki para arzıyla ilgili beklentilerin güvenilirliğini kolaylaştıran dağıtılmış ve açık bir algoritma tarafından şeffaf biçimde gerçekleştirilir. İşlem geçmişi halka açık yapıda kişiden kişiye ağ üzerinde görüntülenebilmekte ve bütün işlem geçmişi blokzincir adıyla anılan bir işlemler zinciri üzerinde saklanmaktadır.

Fiziksel bir karşılığı olmayan Bitcoin’in herhangi bir merkezi, aracısı veya komisyoncusu yoktur. Açık kaynak koduyla yazıldığından dileyen herkes bu kodları okuyabilmekte ve birbirlerine dijital para transferi yapabilmektedir. Her kullanıcının dijital bir cüzdanı ve hesabı vardır. Bu hesaplar arası transferler dijital imza ile imzalanmakta ve madenciler tarafından imzaların doğruluğu onaylanmaktadır. Bitcoin transferleri için herhangi bir zaman kısıtı bulunmamakta, geleneksel piyasaların kapalı olduğu gece veya hafta sonu işlem yapılabilmektedir. Uluslararası ödemelerde kullanılan sistemlerin transfer süresi uzun ve kesinti tutarları yüksek olmasına rağmen, Bitcoin transferleri 10–30 dakika arasında tamamlanmaktadır.

Bitcoin, geçmiş politikalardan çok net bir farklılığa sahiptir. Parayı kontrol eden politikacılar ve bürokratlardan ziyade, paranın kontrolünü elinde bulunduran merkezi olmayan yönetişim ve kayıt tutma üzerine odaklanmıştır. Bitcoin temelindeki denklemler, önceden belirlenmiş ve şeffaf bir parasal büyüme hızını öngörerek, ekonomik bir çöküşe karşılık olarak para akışını azaltabilen takdire bağlı para politikası kullanımını önlemiştir.

Amerikalı otoritelerden İç Gelir Servisi (Internal Revenue Service – IRS) ve Mali Suçlar İcra Ağı (Financial Crimes Enforcement Network – FINCEN) Bitcoin için fonksiyonel olmasından dolayı dönüştürülebilir sanal para birimi tanımlamasını yapmış, ancak arkasında herhangi bir yasal statü bulunmamasından dolayı gerçek para biriminden farklı olduğunu vurgulamıştır. Bu nedenle Bitcoin gibi dijital paralar Amerika’da emtia olarak değerlendirilmektedir. Bazı çalışmalarda ise Bitcoin’in bir para birimi olmadığı ifade edilmekte, daha çok 1990 sonlarındaki spekülatif yatırım araçlarından teknoloji hisse senetlerine benzetilmektedir.

İlk Bitcoin kullanıcıları teknoloji meraklılarından oluşmakta ve Bitcoin’i para birimi olarak görmektedirler. Yeni kullanıcılar ise Bitcoin’i spekülasyon amaçlı ellerinde tutmakta, mal veya hizmet için kullanmaktan ziyade bir emtia olarak gelecekte değerinin yükseleceğini beklemektedirler. Diğer taraftan kripto paraların spekülasyona ve yanlış bilgiye açık olması, aynı zamanda kripto para piyasasında düzenleyici kuruluş olmaması eleştirilmektedir. Nakamoto 2008 yılında yaptığı çalışmasında Bitcoin’i merkeziyetsiz, üçüncü parti kurumlara ihtiyacı olmayan, düşük maliyetli ve güvenli ödeme sistemi olarak ifade etmiştir.

Bitcoin’in üretim sürecinde ilham alındığı düşünülmekte olan. Hayek’e göre paranın devletin tekelinden çıkması sağlanmalı, rekabetçi özel sektöre devredilmesi gerekmektedir. Hayek’in bu varsayımında rekabetçi ortam nedeniyle para değerinin istikrarlı seyredeceği öngörülmektedir. Arzı sınırlı Bitcoin gibi dijital bir paranın o dönemde olmaması nedeniyle Hayek, paranın doğal bir tekel olup olmadığını ele almamıştır.

Bitcoin’in ekonomik anlamının ne olduğu konusu da literatürde tartışılan konulardandır. Kriptografik nakitten veya diğer dijital paralardan ne gibi bir farkı vardır soruları günümüzde hala devam etmektedir. Bazı çalışmalarda Bitcoin’in çok yüksek volatiliteye sahip olmasından dolayı kripto para yerine emtia olarak değerlendirilmesinin daha doğru olacağı ifade edilmiştir. Söz konusu oynaklığın yüksek olması nedeniyle spekülatif hareketlere daha sık rastlandığı belirtilmiştir.

Bitcoin Güvenli mi?

Yaşanan ekonomik krizler geleneksel parasal sisteme olan güveni sarsmakta, bu nedenle dijital paralara olan ilgi gün geçtikçe artmaktadır. 2008 krizinin hemen ertesinde, 2009 yılında dijital para Bitcoin’in ortaya çıkması tesadüf değildir. Küresel belirsizlik Bitcoin’in popülerliğini pekiştirmiştir. Rezerv para statüsünde olan Amerikan Doları’nın yıllar içerisinde alım gücünü kaybetmesi, ortaya çıkan yeni krizler ve merkez bankalarının parasal genişleme programlarının yansıması olarak yeni arayışların ortaya çıktığı söylenebilir. Ekonomi ve bankacılık sistemlerinde yükselen belirsizlik ortamlarında, Bitcoin’in büyük ölçüde bir sığınak olarak görülmekte; inovatif yapısı, basitliği ve şeffaflığı ile Bitcoin’in popülaritesinin arttığını gözlemlenmektedir.

 

Leave a Comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This div height required for enabling the sticky sidebar